Zgoda na służbę obywatela polskiego w obcym wojsku lub obcej organizacji wojskowej – wybrane aspekty prawne

Abstrakt

Służba obywatela polskiego w obcym wojsku lub obcej organizacji wojskowej bez wątpienia może nieść za sobą daleko idące konsekwencje z punktu widzenia bezpieczeństwa narodowego. Nie powinno budzić przy tym żadnych wątpliwości, iż w takich sytuacjach częstokroć dochodzi do konfliktu sumienia, względem którego z państw jego obywatel powinien być lojalny. Nie jest bowiem możliwe równoczesne realizowanie obowiązków wojskowych wobec więcej niż jednego państwa, co wynika z samej już tylko okoliczności, iż w razie wojny mogą one stać się przeciwnikami. Mając na uwadze powyższe, ustawodawca, kierując się zasadniczo względami bezpieczeństwa i obronności, słusznie poddaje zatem dopuszczalność przyjęcia przez obywatela polskiego obowiązków wojskowych w obcym państwie lub obcej organizacji wojskowej szczególnemu reżimowi prawnemu. W tym kontekście istotnym wymogiem pozostaje przede wszystkim konieczność uzyskania zgody Ministra Obrony Narodowej. To zaś uzależnione jest zasadniczo od łącznego spełnienia określonych w ustawie warunków przy jednoczesnym braku zaistnienia choćby jednej z przesłanek negatywnych. Powyższe każe twierdzić o wyjątkowym charakterze regulacji. Nie można mianowicie tracić z pola widzenia, iż zasadą jest, że to służba obywatela polskiego w Wojsku Polskim wyprzedza możliwość pełnienia przez obywatela polskiego służby w obcym wojsku lub obcej organizacji wojskowej. Ustawodawca niewątpliwie dąży więc w ten sposób w pierwszej kolejności do zabezpieczenia interesów RP, zapewniając tym samym względną stabilność systemu obronnego państwa, w tym jego zdolność do skutecznej reakcji na potencjalne zagrożenia. Przyjęty model normatywny zmierza do wyeliminowania sytuacji, w których obywatel polski znalazłby się w konflikcie interesów między obowiązkami wobec RP a zobowiązaniami wynikającymi z przynależności do wojsk obcego państwa lub obcej organizacji wojskowej.