Prymat skuteczności – środowisko naturalne jako cel i koszt współczesnych konfliktów zbrojnych

Abstrakt

Współczesne konflikty zbrojne, przeobrażające się w angażujące całą państwową machinę wojny, stają się nie tylko coraz częstsze, ale również coraz bardziej bezkompromisowe w doborze celów i środków, przy pomocy których rozstrzygnięcia mają być osiągane. Choć nie są to wciąż wojny totalne, generują poprzez maksymalizację intensywności, a przede wszystkim kalibracji inwazyjności dla państw atakowanych, potrzebę obrony totalnej. Totalność przybiera formę spowodowania uciążliwości dla adwersarza, która osłabi jego morale i sprawczość odwetu. Jest to więc walka nie tylko z wrogiem militarnym, ale de facto również – własnym otoczeniem. Celem staje się sprawianie uciążliwości przeciwnikom, poprzez niszczone środowisko naturalne. Środowisko ekologiczne jest tu więc rozpatrywane jako swoisty „zakładnik”, którego instrumentalizację we współcześnie różnie motywowanej agresji zbrojnej wykorzystuje się poprzez precyzyjnie priorytetyzowany system zadawania strat – destrukcji wobec rywala. Maksymalizacja szkód, przy jednoczesnej ekonomizacji angażowania środków własnych w agresję przy użyciu szkodliwej sprawczości ubytków środowiskowych, stanowi przejaw geostrategicznego „makiawelizmu”. Środowisko staje się poszukiwanym źródłem asymetrycznej przewagi w symetrycznych konfliktach, dlatego upowszechnienie takiego podejścia operacyjnego powoduje debatę nad koniecznością „uzbrojenia” prawa międzynarodowego w narzędzia, by zapobiegać, a jeśli już się wydarzy, ścigać i karać – tzw. ekobójstwo.