Rodzina zastępcza jako środowisko opiekuńczo-wychowawcze dziecka po traumie relacyjnej

Abstrakt

Rodzina zastępcza odgrywa szczególną rolę w procesie wspomagania rozwoju dziecka po przebytej traumie relacyjnej. Świadomość rodziców na temat stosowanych metod wychowawczych wpływa na funkcjonowanie dziecka w aspekcie społecznym, psychicznym i fizycznym. Dlatego też ważne jest racjonalizowanie stosowanych wzmocnień pozytywnych i negatywnych. Zastanawiając się nad znaczeniem opisywanych czynników, zorganizowano i przeprowadzono badania wśród rodziców zastępczych ze Stowarzyszenia Rodzicielstwa Zastępczego „Jedno Serce”. Celem badania było ustalenie, jakie wzmocnienia pozytywne i negatywne stosują rodzice zastępczy w procesie wychowania oraz jakie konsekwencje w zachowaniu dostrzegają u przysposobionych dzieci. Organizując badania sformułowano problem badawczy w brzmieniu: jaka jest rola nagród i kar w wychowaniu dzieci z rodzin zastępczych ze Stowarzyszenia Rodzicielstwa Zastępczego „Jedno Serce”? W badaniach zastosowano metodę sondażu diagnostycznego wraz z odpowiadającą jej techniką ankiety. Badaniem objęto rodziców z 22 rodzin zastępczych ze Stowarzyszenia Rodzicielstwa Zastępczego „Jedno Serce”. Wyniki badań, oparte na analizie wypowiedzi rodziców, pozwalają lepiej zrozumieć zależność pomiędzy stosowaniem kar i nagród, a funkcjonowaniem dzieci w rodzinie zastępczej. Jednocześnie stanowią praktyczne wskazówki do opracowania form pomocy rodzinom zastępczym – tak, aby środki wychowawcze skutecznie wspierały rozwój młodych ludzi z uwzględnieniem specyfiki ich wcześniejszych doświadczeń i indywidualnych potrzeb.